Muzeum Warmii i Mazur w OlsztynieNajwiększą olsztyńską placówką muzealną jest Muzeum Warmii i Mazur, którego siedziba mieści się w Zamku Kapituły Warmińskiej. W jego zbiorach znajdują się m.in. pamiątki, dokumenty, ikonografie, obrazy i rzeźby rodem z tutejszego regionu. W Muzeum zlokalizowana jest stała wystawa kopernikowska, której najważniejszym eksponatem jest astronomiczna tablica doświadczalna wykonana własnoręcznie przez Mikołaja Kopernika w 1517 roku.
Do grona muzeów w Olsztynie zalicza się także Dom Gazety Olsztyńskiej, którego siedzibą jest budynek, będący w czasach dwudziestolecia międzywojennego redakcją Gazety Olsztyńskiej, jedynej polskiej gazety na Warmii, ukazującej się od 1886 roku. W stolicy województwa warmińsko-mazurskiego mieszczą się także muzea przyrody przy ul. Metalowej w secesyjnym pałacyku oraz muzeum przyrody im. Janiny Wengris w dzielnicy akademickiej Kortowo, w hali widowiskowo-sportowej Uraniaznajduje się muzeum sportu.
W Olsztynie funkcjonuje ok. 10 galerii sztuki. Jedną z nich jest Biuro Wystaw Artystycznych z siedzibą w olsztyńskim planetarium. Jest to największa, państwowa galeria sztuki w Olsztynie. Powstała w roku 1958, początkowo jej siedzibą był olsztyński zamek, w roku 1973 przeniesiono ją w obecne miejsce. Wśród innych olsztyńskich galerii znajdują się m.in. Galeria Rynek, Galeria Spichlerz MOK czy Art Deco.
Obecnie w Olsztynie działają dwa kina. Jedno z nich, kino Helios, otwarte w październiku 2005 roku, zalicza się do grona multipleksów (pięć sal kinowych). Drugie z olsztyńskich kin to kino Awangarda. Jest to najstarsze kino w mieście, jego korzeni należy się dopatrywać przed II wojną światową. W związku z pojawieniem się w mieście kina Helios zamknięte zostały dwie inne placówki, kino Kopernik przy ul. 1 Maja oraz kino Polonia przy ul. Pieniężnego. W połowie lat 90. XX wieku zamknięto także kino Grunwald przy al. Wojska Polskiego. W Olsztynie działa również Dyskusyjny Klub Filmowy "ZA".
Teatr im. St. Jaracza
Teatr LalekNajwiększym olsztyńskim teatrem jest dramatyczny Teatr im. Stefana Jaracza, założony w 1925 roku. Placówka posiada obecnie trzy sceny, w tym jedną dużą na 480 miejsc. Jednym z festiwali odbywających się w Teatrze im. Stefana Jaracza są Olsztyńskie Spotkania Teatralne. Aktualnie teatr posiada status instytucji narodowej. Od 1998 roku działa w nim publiczne Studium Aktorskie. W Olsztynie mieści się także Olsztyński Teatr Lalek. Za datę jego powstania uznaje się rok 1953. Trzecim olsztyńskim teatrem jest założona w 1957 przez Tadeusz Ostakiewicza Pantomima Olsztyńska - teatr głuchych, zaliczany obecnie do jednej z bardziej renomowanych scen w kraju i europie.
W Olsztynie mieści się Warmińsko-Mazurska Filharmonia im. Feliksa Nowowiejskiego. Początki działalności Filharmonii związane są z małą orkiestrą symfoniczną, powstałą w połowie lat 40. XX w. W 1972 r. zespół Orkiestry Symfonicznej otrzymał stałą siedzibę w Państwowej Szkole Muzycznej im. F. Chopina, wtedy też nadano jej status Państwowej Filharmonii im. F. Nowowiejskiego.
Z Olsztyna wywodzi się kilka znanych zespołów muzycznych i wykonawców, m.in: Vader, Big Day, Czerwony Tulipan, Pro Musica Antiqua, Pro Musica, Norbi, Kuśka Brothers, Kangaros, Mietek Folk, Christ Agony, Union, Harlem.